Th. ‘Dorus’ Roessingh (1852-1914) en landgoed De Velve

Deze foto dateert uit ongeveer 1896 en is een van de nieuwste aanvullingen op het Archief Twentse Textielfamilies. Op de veranda van het buitenhuisje zitten Dorus en Anna Roessingh-Scholten, vergezeld door hun enige dochter Tini. Deze foto werd onlangs, tezamen met andere documenten, geschonken door hun achterkleinzoon, de heer A.E. Jaarsma. Onder deze documenten bevindt zich een boekje dat Dorus in 1893 samenstelde, waarin hij de aankoop van de grond en de bouw van ‘de kamer met keuken en kelder’ uitvoerig beschrijft. Dit unieke materiaal vormt een waardevolle toevoeging aan de reeds in ons bezit zijnde familiepapieren Roessingh.

Theodorus Roessingh, zoals de officiële naam van Dorus luidde, werd in 1852 in Enschede geboren als zoon van textielfabrikant Wijnandus Roessingh en Gezina Gerharda Kosters. Zijn vader stond aan het hoofd van de textielfirma C. Roessingh & Zonen, waarvan het kantoor naast hun woonhuis aan het Van Loenshof was gevestigd. In 1885 werd de leiding van het familiebedrijf overgenomen door de inmiddels 33-jarige Dorus en zijn twee broers Carel en Bert. In hetzelfde jaar trouwde hij met J.S. ‘Anna’ Scholten (1863-1926), uit welk huwelijk één dochter werd geboren: A.J.H. ‘Tini’ Roessingh (1886-1975). Hoewel het jonge gezin aanvankelijk in de stad woonde, gaf Dorus zijn voorkeur aan een verblijf in de natuur.

In 1891 kocht hij een aantal percelen grond aan de Gronausestraat. Deze percelen bevonden zich op het hoogste punt van de Esmarke, waardoor het indertijd mogelijk was om vanaf die locatie – bij helder weer – zelfs het slot van Bentheim te kunnen zien liggen. Hierdoor kreeg het nabijgelegen tolhuis de naam ‘Slotzicht’. Volgens de aantekeningen van Dorus liet hij eind 1892 een ‘kamer met keuken en zolder’ bouwen door de Enschedese aannemer W. Lasonder. In april 1893 legde zijn 6-jarige dochter Tini de eerste steen, en nog dezelfde zomer kon het gezin de ‘kamer’ in gebruik nemen. Tegelijkertijd werd er een begin gemaakt met de aanleg van een aantrekkelijke, parkachtige tuin met vijver.

Groot was de vreugde toen eind 1893 de naastgelegen boerderij De Velve door landbouwer Hermannus Schouwink te koop werd aangeboden. Het boerenerf was ‘gedeeltelijk bijzonder geschikt voor den aanleg van eene villa’, aldus een advertentie in de krant Tubantia. Dorus wist de boerderij te bemachtigen en noemde zijn geliefde buiten voortaan ook naar het oude boerenerf, De Velve. Hij koesterde de wens om permanent op deze mooie en gezonde locatie te wonen. Daarom liet hij de kamer uitbouwen tot een villa met twee lichte serres en een torentje. Op het landgoed werden ook een koetshuis, een koetsierswoning en een tuinierswoning gebouwd.

Tot 1911 woonden Dorus en Anna Roessingh-Scholten op De Velve. In dat jaar verhuisde de fabriek van C. Roessingh & Zonen naar Veenendaal, waarna het echtpaar in Hilversum een nieuwe villa liet bouwen genaamd ‘Villa Annie’, met trots vernoemd naar hun eerste kleindochtertje. De Velve werd vervolgens korte tijd bewoond door zijn zuster en zwager Stroink-Roessingh, totdat het landgoed in 1912 werd gekocht door Louis Blijdenstein. Vanwege zijn vertrek naar Amerika, verkocht Blijdenstein het huis aan mr. J.H. ten Bruggencate. Helaas brandde de villa in 1923 af.

Dorus Roessingh heeft niet lang van zijn nieuwe huis aan de ‘s-Gravelandseweg in Hilversum kunnen genieten, want hij stierf op 15 september 1914 op 62-jarige leeftijd. Hij werd begraven op de Oosterbegraafplaats in Enschede. De krant Tubantia besteedde uitgebreid aandacht aan zijn begrafenis…

De trein van 12.40 bracht zijn stoffelijk overschot naar hier en gevolgd door een 10-tal volgrijtuigen, bracht men den ontslapene langs den Gronauschenweg, langs De Velve, waar de overledene zoovele jaren woonde, naar zijn laatste rustplaats, om in het familiegraf te worden bijgezet.”
(Fragment Tubantia, 19 september 1914)

  • Het Archief Twentse Textielfamilies bezat al tamelijk veel fotomateriaal van de villa op De Velve. Die foto’s zijn afkomstig van het echtpaar Herman en Rika Stroink-Roessingh, die het huis in de jaren 1912-1913 bewoonden. Er ontbraken echter foto’s van de oorspronkelijke ‘kamer’. Vorig jaar ontvingen wij een mooie aanvulling van de heer E.W. Roessingh, waaronder een groot familieportret dat dateert uit omstreeks 1888. Die foto is eerder gedeeld op onze Facebookpagina (30 juni 2022). Als u meer wilt weten over de geschiedenis van het Van Loenshof en de familie Roessingh, verwijzen wij u graag naar ons bericht van 1 juni 2022.
  • Na de Tweede Wereldoorlog werd de wijk Velve-Lindenhof flink uitgebouwd. De tuin van de inmiddels afgebrande villa De Velve deed halverwege vorige eeuw dienst als speelterrein voor kinderen uit de buurt en in de vijver werd graag gevist. In 1954 moesten de vijver en bomen plaats maken voor de thans nog bestaande ‘Velve-flat’.
  • Archief Twentse Textielfamilies, familiearchief Roessingh (Jaarsma), inv.nrs. 7902 en 7911